Mevzuat

YÜKSEKÖĞRETİM KURUMLARI ARASINDA

YURTİÇİ ÖĞRETİM ELEMANI VE ÖĞRENCİ DEĞİŞİM

PROGRAMLARININ DESTEKLENMESİ AMACIYLA

YÜKSEKÖĞRETİM KURULUNCA YÜKSEKÖĞRETİM

KURUMLARINA AKTARILACAK TUTARLARIN KULLANIMI,

MUHASEBELEŞTİRİLMESİ, BU KAPSAMDA YAPILACAK

ÖDEMELER İLE DİĞER HUSUSLARA İLİŞKİN

ESAS VE USULLER

Amaç ve kapsam

MADDE 1- (1) Bu Esas ve Usuller, yükseköğretim kurumları arasında yurtiçi

öğretim üyesi ve öğrenci değişim programlarının desteklenmesi amacıyla YÖK

tarafından yükseköğretim kurumlarının özel hesaplarına aktarılan tutarların kullanımı,

muhasebeleştirilmesi ve bu kapsamda yapılacak ödemeler ile diğer hususları belirlemek

üzere hazırlanmıştır.

Dayanak

MADDE 2- (1) Bu Esas ve Usuller, 2009 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe

Kanununa bağlı (E) işaretli cetvelin 70 inci rası 2547 Sayılı Yükseköğretim

Kanununun 25/6/2009 tarihli ve 5917 sayılı Kanunun 19 uncu maddesiyle değişik 10

uncu maddesi hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3- (1) Bu Esas ve Usullerde geçen;

a) Farabi Değişim Programı: Yükseköğretim kurumları arasında öğretim üyesi

ve öğrenci değişim programını,

b) Farabi Değişim Programı Kurum Koordinasyon Ofisi: Yükseköğretim

kurumları bünyesinde oluşturulan ve Farabi Değişim Programına ilişkin kayıt ve idari

lemleri yürüten birimi,

c) Farabi Değişim Programı Kurum Koordinatörü: Farabi Değişim Programı

Kurum Koordinasyon Ofisinin faaliyetlerinin yükseköğretim kurumu adına

yürütülmesinden sorumlu ve yükseköğretim kurumlarında üst yönetici tarafından

görevlendirilen öğretim üyesini,

d) Farabi Değişim Programı Öğrencisi: Farabi Değişim Programı kapsamında en

az bir, en fazla iki yarıyıl eğitim-öğretim dönemini gidilen yükseköğretim kurumunda

gerçekleştirmeye hak kazanan öğrenciyi,

e) Öğretim Üyesi Hareketliliği: Öğretim üyelerinin, Farabi Değişim Programı

kapsamında kendi kurumu ile protokolü olan başka bir yükseköğretim kurumunda

gerçekleştirdikleri faaliyetleri,

g) Muhasebe birimi: Yükseköğretim kurumlarında muhasebe işlemlerinin

yürütüldüğü birimi,

h) Muhasebe yetkilisi: Muhasebe biriminin yönetiminden ve yetkili mercilere

hesap vermekten sorumlu yetkiliyi,

ı) YÖK: Yükseköğretim Kurulunu,

i) Yükseköğretim kurumu: Üniversiteler ve Yüksek Teknoloji Enstitülerini,

ifade eder.

Başvuru ve değerlendirme

MADDE 4- (1) Yükseköğretim kurumları, bu Esas ve Usuller kapsamında

yapılacak desteklerden yararlanmak amacıyla 1-15 Mayıs günleri arasında YÖK’e

başvuruda bulunabilirler. Yükseköğretim kurumları başvurularını, Farabi Değişim

Programı Protokollerinde yer alan programa katılabilecek öğrenci ve öğretim üyelerinin

2

sayıları ile değişim sürelerini dikkate alarak yaparlar. Bu başvurular, ilgili

yükseköğretim kurumunun toplam öğrenci ve öğretim üyesi sayısı, ikili Farabi Değişim

Programı Protokolleri, bu protokollerde yer alan toplam değişim kontenjanları ile bir

önceki yıla ilişkin değişim talebi ve gerçekleşen değişim oranları dikkate alınarak YÖK

tarafından değerlendirilir ve uygun görülen başvurular kabul edilir. YÖK, mevcut

imkanların yükseköğretim kurumları arasında dağıtımında, Farabi Değişim Programı

Protokollerinin yükseköğretim kurumları arasında dengeli bir şekilde

gerçekleştirilmesini, Farabi Değişim Programının yükseköğretim kurumları arasında

etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesini ve yeni kurulan yükseköğretim kurumları

lehine değişimin teşvik edilmesini esas alır.

(2) YÖK alacağı kararda, aktarılacak tutarın öğrenci değişimine katılan

öğrencilere ödenecek burslar, öğretim üyelerine ödenecek ek ders ücretleri ve

harcırahlar, değişimin organizasyonu giderleri ile diğer harcamalar arasındaki

dağılımını da belirler.

Kaynak aktarımı

MADDE 5- (1) YÖK bütçesinin mevcut veya yeni açılacak tertiplerine

kaydedilen ödenekten 4 üncü madde uyarınca desteklenmesine karar verilen başvurulara

ilişkin uygun görülen tutarlar, YÖK bütçesine gider kaydedilmek suretiyle program

yürütücüsü yükseköğretim kurumunun kamu bankalarından birinde Farabi Değişim

Programı Destek Hesabı adıyla açtıracağı banka hesabına aktarılır. Aktarılan tutarlar,

ilgili yükseköğretim kurumunun bütçesine gelir kaydedilmeksizin açılacak özel

hesaplarda izlenir. Özel hesaplarda izlenen tutarlar, yükseköğretim kurumlarının

Strateji Geliştirme Birimlerince açılmış bulunan diğer banka hesapları ile

ilişkilendirilmez. Farabi Değişim Programı kapsamında yapılacak aktarmalara ilişkin

süreler YÖK tarafından belirlenir.

Özel hesaptan yapılacak harcamalar

MADDE 6- (1) Özel hesaplarda izlenen tutarlar, Farabi Değişim Programı

kapsamında, öğrenci değişimine katılan öğrencilere ödenecek burslar, öğretim üyelerine

ödenecek ek ders ücretleri ve harcırahlar, değişimin organizasyonu giderleri ile diğer

harcamalarda kullanılır.

Özel hesabın kullanımı

MADDE 7- (1) Özel hesaptan yapılacak ödemelere ilişkin gider gerçekleştirme

lemleri, Farabi Değişim Programı Kurum Koordinasyon Ofisi tarafından yerine

getirilir. Üst yönetici tarafından Farabi Değişim Programı Kurum Koordinasyon

Ofisinde görevli personel arasından belirlenen gerçekleştirme görevlisinin imzasını

müteakip tahakkuk eden giderler, harcama yetkilisi olarak Farabi Değişim Programı

Kurum Koordinatörünün muhasebe birimine, muhasebe yetkilisinin de bankaya

vereceği talimat üzerine ilgililer adına özel hesaptan ödenir.

Öğrenci bursları

MADDE 8- (1) Farabi Değişim Programı kapsamında burslu Farabi Değişim

Programı Öğrencisi olma hakkını kazananlara, 5102 sayılı Yüksek Öğrenim

Öğrencilerine Burs, Kredi Verilmesine İlişkin Kanuna göre lisans öğrenimi gören

öğrencilere ödenmekte olan aylık burs miktarının üç katını geçmemek üzere, ekli 1

sayılı listede belirlenen tutarlarda burs ödenir.

(2) Öğrencilere yapılacak ödemelerde, burs miktarının %70’i aylıklar halinde

ödenir. Geri kalan burs miktarının toplamı belirlenirken, öğrenciye verilen Katılım

Belgesinde yer alan gerçekleşme süresi ve öğrencinin başarı durumu dikkate alınır.

Öğrencinin geri kalan burs miktarının ödemesi yapılırken, gerçekleşme süresindeki ay

ve gün ile öğrencinin almakla yükümlü olduğu derslerdeki başarılı olduğu derslerin

toplam kredisinin almakla yükümlü olduğu tüm derslerin toplam kredisine oranı esas

3

alınarak yapılır. Burs hesaplamalarında Katılım Belgesindeki gerçekleşme süresine

değişimin başlangıç ve bitiş günleri de dâhil edilir. Tam aya tamamlanamayan süreler

için günlük burs ödemesi yapılır. Günlük ödeme miktarı, aylık ödeme miktarının otuzda

biridir.

Öğretim üyelerine yapılacak ödemeler

MADDE 9- (1) Öğretim üyelerine 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu, 2914

sayılı Yükseköğretim Personel Kanunu ile diğer ilgili mevzuatta yer alan kısıtlamalara

bağlı olmaksızın 2914 sayılı Kanunun 11 inci maddesinde unvanlar itibariyle belirlenen

ek ders ücretinin 10 katını geçmemek üzere ekli 2 sayılı listede belirlenen ek ders ücreti

ödenir.

(2) Öğretim üyelerine yapılacak ek ders ücretlerine ilişkin ödemeler, öğretim

üyelerinin kendi yükseköğretim kurumlarının Farabi Değişim Programı Kurum

Koordinasyon Ofislerine bildirdikleri hesap numaralarına aktarılarak aylık olarak

yapılır. Ayrıca, öğretim üyelerinin harcırahları 6245 sayılı Harcırah Kanunu hükümleri

çerçevesinde ödenir. Özel hesapta yer alan tutarların yetersizliği durumunda, öğretim

üyelerinin talebi halinde, diğer hükümler aynı kalmak şartıyla, ödemesiz öğretim üyesi

hareketliliği gerçekleştirilebilir. Aynı memuriyet mahallindeki Farabi Değişim Programı

faaliyetine katılan öğretim üyesi için Farabi Değişim Programı kapsamında ödeme

yapılmaz.

Değişimin organizasyon giderleri

MADDE 10-(1) Yükseköğretim kurumları, Farabi Değişim Programı

kapsamında gerçekleştirilecek programlara ilişkin olarak ortak seminerler, ortak derece

ve ortak diploma programları gibi değişimi kolaylaştıracak çalışmalar, ortak ders

programlarının geliştirilmesi ve uyumlaştırılması, Farabi Değişim Programı kapsamında

yer alan faaliyetlerin fiziki ve beşeri altyapısının geliştirmesi ile Farabi Değişim

Programı Kurum Koordinasyon Ofislerinin faaliyetlerinin yürütülmesi gibi değişim

organizasyon giderleri için gerekli mal ve hizmet alımlarını özel hesaptan karşılayabilir.

Bu kapsamda yapılacak mal ve hizmet alımlarında 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ile

ilgili diğer mevzuat hükümleri uygulanır.

Muhasebeleştirme işlemleri ve belgeleri

MADDE 11- (1) Özel hesaba aktarılan tutarlar ile bunlardan yapılan harcamalar

bütçe gelir-gider hesaplarıyla ilişkilendirilmeksizin, emanet hesaplarda izlenir. Emanet

hesaplardan yapılan bütün işlemlerde Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği eki

muhasebe işlem fişi, muhasebeleştirme belgesi olarak kullanılır. Muhasebeleştirme

belgelerinin ekine harcama belgelerinin asılları eklenir. Harcama belgelerinin onaylı

nüshaları da Farabi Değişim Programı Kurum Koordinasyon Ofislerinde muhafaza

edilir.

Harcama belgeleri ve muhafazası

Madde 12- (1) Farabi Değişim Programı kapsamında yapılan harcamaların

belgelendirilmesinde Merkezi Yönetim Harcama Belgeleri Yönetmeliği hükümleri

yasen uygulanır. Farabi Değişim Programı faaliyetleri ile ilgili her türlü işlem ve

harcamalara ilişkin belgelerin nüshaları, ilgili yükseköğretim kurumu Farabi Değişim

Programı Kurum Koordinasyon Ofislerinde genel hükümlere göre muhafaza edilir ve

denetime hazır halde bulundurulur.

Aktarma ve iade

MADDE 13- (1) Özel hesaplarda izlenen tutarlar, 4 üncü madde uyarınca YÖK

kararı ile belirlenen dağılıma uygun olarak harcanır. Ancak, söz konusu dağılımda

öğrenci değişimi ile öğretim üyesi hareketliliği için belirlenen ve aktarma amacı

doğrultusunda kullanılamayacağı anlaşılan tutarlar arasında ve diğer gider

kalemlerinden bu gider kalemlerine üst yöneticinin onayı ile aktarma yapılabilir. Farabi

4

Değişim Programı kapsamında özel hesapta izlenen tutarlardan program süresi sonunda

kullanılmayan tutarlar, YÖK’ün ilgili hesaplarına iade edilir.

Sorumluluk

MADDE 14– (1) Yükseköğretim kurumları, bu Esas ve Usullerde kendisine

verilen görevlerin mevzuata uygun olarak ve etkin bir şekilde yürütülmesinden ve

YÖK’e gerekli bilgi akışının sağlanmasından sorumludur.

Raporlama

MADDE 15- (1) Yükseköğretim kurumları, Farabi Değişim Programı

faaliyetlerine ilişkin olarak her bir eğitim-öğretim yılı içinde bir ara, bir de nihai raporu

YÖK’e sunmakla yükümlüdürler.

Ara rapor

MADDE 16- (1) Ara raporda bir eğitim-öğretim dönemini kapsayan sürede

Farabi Değişim Programına katılan veya katılması beklenen tüm öğrenci ve öğretim

üyelerinin bildirilmesi zorunludur. Bu rapor, ilgili dönem süresince gerçekleştirilen

Farabi Değişim Programı Protokolleri, bu protokollerde yer alan faaliyetler, öğretim

üyesi ve öğrenci kontenjanları ile ilgili eğitim-öğretim yılı içinde ön kabul ya da kesin

kabul yapılan bütün öğrenci ve öğretim üyesi sayılarını içerir. Ara raporlar, 15 Mart’a

kadar YÖK’e teslim edilir.

Nihai rapor

MADDE 17- (1) Yükseköğretim kurumları, gerçekleştirdikleri tüm dönem

faaliyetlerini içeren kurumsal nihai raporlarını 15 Eylül tarihine kadar YÖK’e sunarlar.

Bu raporlarda, programa katılan öğretim üyesi ve öğrencilere ilişkin ayrıntılı bilgiler ile

gerçekleştirilen tüm harcama ve ödemelere ilişkin ayrıntılı bilgiler yer alır. Raporlar

ilgili yükseköğretim kurumunun Farabi Değişim Programı Kurum Koordinatörleri

tarafından da imzalanmış olarak, yazılı ve elektronik ortamda YÖK’e iletilir. Raporlarda

eksiklik ya da tutarsızlık olması durumunda, bilgilerin doğrulanması veya düzeltilmesi

istenir. YÖK’e sunulacak nihai raporda yer alan bilgilerde (kişisel bilgiler, faaliyete

ilişkin bilgiler ve ödenek miktarı bilgileri) 30 Eylül gününden sonra herhangi bir

değişiklik yapılamaz. Raporların son gönderilme tarihleri, YÖK tarafından gerekli

görülmesi halinde değiştirilebilir ve bu durum 15 gün içerisinde yükseköğretim

kurumlarına bildirilir.

Denetim

MADDE 18- (1) Bu Esas ve Usuller kapsamında yapılan harcamalar, 5018

sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununa göre denetlenir. Farabi Değişim

Programının uygulanmasına ilişkin olarak yükseköğretim kurumunca yapılan iç denetim

sonucunda bu Esas ve Usullere aykırılık teşkil eden bir hususun tespiti halinde bu

durum ilgili yükseköğretim kurumu tarafından YÖK’e iletilir. Farabi Değişim

Programının yükseköğretim kurumlarındaki uygulamaları gerek görülmesi halinde

ayrıca YÖK tarafından denetlenebilir. Farabi Değişim Programı faaliyetlerinde Türk

Ceza Kanunu açısından suç teşkil eden fiillerin tespiti halinde görevliler hakkında ilgili

yükseköğretim kurumu tarafından genel hükümlere göre işlem yapılır.

(2) Bu Esas ve Usuller kapsamında yapılan harcamalar Sayıştay denetimine

tabidir.

Yürürlük

MADDE 19- (1) Bu Esas ve Usuller, 1/1/2010 tarihinden itibaren geçerli olmak

üzere imzalandığı tarihte yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 20- (1) Bu Esas ve Usulleri, Yükseköğretim Kurulu Başkanı yürütür.

5

EK DERS ÜCRETİNE GÖRE İLLER

3x KATI OLAN İLLER 5x KATI OLAN İLLER 8x KATI OLAN İLLER

İSTANBUL KIRKLARELİ ARTVİN

ANKARA LECİK TUNCELİ

İZMİR KARABÜK BAYBURT

KOCAELİ UŞAK KARS

BURSA BURDUR DIR

ESKİŞEHİR NEVŞEHİR BATMAN

TEKİRDAĞ KARAMAN GÜMÜŞHANE

ADANA ZE MARDİN

YALOVA AMASYA SİİRT

ANTALYA KIRŞEHİR ARDAHAN

DENİZLİ ÇORUM NGÖL

MUĞLA OSMANİYE HAKKARİ

BOLU NİĞDE ŞIRNAK

BALIKESİR RESUN TLİS

EDİRNE KASTAMONU RI

MERSİN KİLİS MUŞ

KAYSERİ BARTIN ADIYAMAN

GAZİANTEP NOP

ZONGULDAK ERZİNCAN

AYDIN ÇANKIRI

SAKARYA TOKAT

ÇANAKKALE ORDU

MANİSA YOZGAT

KONYA ERZÜRUM

ISPARTA YARBAKIR

HATAY ŞANLIURFA

SAMSUN VAN

KIRIKKALE

ELAZIĞ

TRABZON

KÜTAHYA

MALATYA

AFYON

DÜZCE

KAHRAMANMARAŞ

VAS

AKSARAY